Hürmüz Boğazı kapanırsa petrol fiyatları uçuşa geçecek!
İran Meclisi’nin Hürmüz Boğazı’nı kapama kararı, dünya petrol ticaretinin yüzde 25’ine ciddi bir tehdit oluştururken, petrol varil fiyatlarının 120-130 dolar seviyesine çıkabileceği tahmin ediliyor. Uzmanlar, Türkiye’nin enerji maliyetlerinin yükseleceği, cari açığın genişleyeceği ve enflasyonun kontrolünün zorlaşacağı üzerinde duruyorlar.
İSTANBUL (İGFA) - İran Meclisi’nin Hürmüz Boğazı’nı kapatma kararı kabul edilince, global enerji piyasaları teyakkuza geçti. Dünya petrol ticaretinin yaklaşık çeyreğine ev sahipliği yapan bu stratejik su yolunun kapanması, petrol fiyatlarını ve ekonomileri önemli ölçüde etkileyebilir. İstinye Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Caner Özdurak, bu kararın potansiyel sonuçlarını ele aldı.
PETROL FİYATLARINDA BÜYÜK ARTIŞ BEKLENİYOR
Özdurak, boğazın kapatılması durumunda petrol arzında büyük bir azalma olacağını ve fiyatların kısa sürede 120-130 dolar seviyelerine ulaşabileceğini ifade etti. “Piyasalardaki panik ve spekülatif hareketler fiyatları yukarı çekecek. Bununla birlikte küresel ekonomik yavaşlama, alternatif enerji kaynakları ve stratejik stoklar fiyatları orta vadede bir miktar azaltabilir,” dedi. Fiyatların gelişimi, boğazın kapalı kalma süresine ve global arz-talep dengesine bağlı olacak.
TÜRKİYE’DE CARİ AÇIK VE ENFLASYON TEHLİKESİ
Türkiye’nin enerji ithaline bağımlılığı, Hürmüz Boğazı krizinden en fazla etkilenecek hususlardan biri olarak öne çıkıyor.
Doç. Dr. Caner Özdurak, “Petrol fiyatlarındaki artış, Türkiye’nin enerji harcamasını artıracak ve cari açığı derinleştirecek. Türk lirası üzerindeki baskı artabilir, döviz kurları yükselebilir,” şeklinde uyarılarda bulundu. Enerji maliyetlerindeki artış, üretim ve ulaşım harcamalarını artırarak enflasyonu yukarı çekecek. Bu da TCMB’nin enflasyonla mücadelesini daha karmaşık hale getirebilir. Özdurak, TCMB’nin faiz kararlarında dikkatli bir "bekle gör" stratejisi izleyebileceğini söyledi.
KÜRESEL EKONOMİDE ZİNCİRLEME ETKİ
Hürmüz Boğazı’nın kapanması, dünya ekonomisinde dalgalanmalara neden olacak. Özdurak, özellikle dünyanın büyük petrol ithalatçılarından Çin’in, enerji güvenliği için alternatif rotalar arayışını hızlandırabileceğini belirtti. Ayrıca, İran-İsrail geriliminin gübre piyasalarına da zarar verdiğine attention çekti. İran’ın üre ve amonyak tesislerini kapatması, küresel üre ihracatının %40’ını tehlikeye attı. Mısır’daki üretim kesintileri ve Çin’in gübre ihracatını azaltması, gıda fiyatlarında artış baskısını artırıyor.
Özdurak, petrol fiyatlarındaki artışın ABD Merkez Bankası’nın (FED) para politikası kararlarını karmaşık hale getireceğini belirtti. “FED’in enflasyonla mücadelesi zorlaşacak, faiz indirimlerinde daha dikkatli olabilir,” dedi. Global ekonomik belirsizlik ve jeopolitik riskler, tüm ülkelerin enerji politikalarını yeniden değerlendirmesini gerektirecek.
Hürmüz Boğazı’nın kapanması, Türkiye gibi enerji ithalatına bağımlı ülkeler için ekonomik dengeyi tehdit ediyor.
Uzmanlar, enerji maliyetlerindeki artışla başa çıkmak için acil tedbirler alınması gerektiğini belirtiyor. Küresel enerji piyasalarındaki bu gerilim, zincirleme etkisiyle tüm dünyayı etkileyebilir.
